TP.HCM hướng tới trở thành trung tâm khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo hàng đầu Đông Nam Á

UBND TP.HCM vừa ban hành quyết định phê duyệt Chương trình Khoa học công nghệ và nâng cao tiềm lực khoa học và công nghệ trên địa bàn giai đoạn 2026 - 2030, hướng tới mục tiêu đưa Thành phố trở thành trung tâm khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo hàng đầu khu vực Đông Nam Á, có năng lực nghiên cứu - làm chủ - thương mại hóa công nghệ; đóng góp quan trọng cho tăng trưởng kinh tế, phát triển bền vững và nâng cao chất lượng sống.

Chương trình khoa học và công nghệ giai đoạn 2026 - 2030 của TP.HCM được xây dựng theo định hướng bám sát nhu cầu thực tiễn và thị trường. Theo Quyết định số 2685/QĐ-UBND ngày 11/5/2026, các nhiệm vụ khoa học và công nghệ sẽ xuất phát từ nhu cầu của doanh nghiệp, yêu cầu phát triển đô thị và các bài toán kinh tế - xã hội của Thành phố.

TP.HCM đẩy mạnh nghiên cứu và thương mại hóa công nghệ đến năm 2030. Ảnh: Bùi Trung

TP.HCM đặt mục tiêu cụ thể đến năm 2030 tổng chi xã hội cho nghiên cứu và phát triển (R&D) đạt khoảng 2-3% GRDP, trong đó nguồn chi ngoài ngân sách chiếm trên 60%. Mỗi năm, Thành phố phấn đấu triển khai ít nhất 50 nhiệm vụ khoa học và công nghệ, nghiệm thu hoặc đánh giá cuối kỳ tối thiểu 40 nhiệm vụ; tỷ lệ kết quả nghiên cứu được ứng dụng thực tiễn sau 12 tháng đạt từ 60% trở lên.

Bên cạnh đó, TP.HCM hướng tới có trên 25% doanh nghiệp ứng dụng kết quả nghiên cứu từ viện, trường vào hoạt động sản xuất - kinh doanh; đồng thời gia tăng mạnh năng lực sở hữu trí tuệ với tối thiểu 500 đơn đăng ký và ít nhất 300 đơn sáng chế, giải pháp hữu ích được nộp mỗi năm.

Ngoài ra, TP.HCM đặt mục tiêu hình thành ít nhất 5 trung tâm nghiên cứu xuất sắc (CoE) đạt trình độ tiệm cận quốc tế trong các lĩnh vực trọng điểm; nâng tỷ lệ nhân lực nghiên cứu khoa học, đổi mới sáng tạo lên từ 15 người/vạn dân và phát triển hơn 5.000 nhân lực khoa học công nghệ trẻ, chất lượng cao.

Để hiện thực hóa các mục tiêu này, TP.HCM sẽ triển khai đồng bộ các chương trình khoa học và công nghệ trọng điểm giai đoạn 2026-2030, tập trung vào những lĩnh vực chiến lược như trí tuệ nhân tạo (AI), bán dẫn, công nghệ sinh học, đô thị thông minh, y tế số, nông nghiệp công nghệ cao và chuyển đổi xanh.

Thành phố cũng định hướng phát triển mạnh mô hình liên kết “3 nhà”, lấy doanh nghiệp làm trung tâm, viện - trường là chủ thể nghiên cứu nhằm đẩy nhanh ứng dụng, chuyển giao và thương mại hóa kết quả khoa học công nghệ, hình thành các sản phẩm công nghệ “Make in HCMC” có khả năng cạnh tranh trong nước và quốc tế.

Song song đó, TP.HCM sẽ đẩy mạnh cơ chế hỗ trợ nghiên cứu, chuyển giao công nghệ, phát triển tài sản trí tuệ, hỗ trợ startup công nghệ và các doanh nghiệp khoa học công nghệ; đồng thời đầu tư nâng cấp hạ tầng nghiên cứu, phòng thí nghiệm, trung tâm đổi mới sáng tạo và các khu thiết kế - chế tạo - thử nghiệm công nghệ chiến lược. Đặc biêt, Chương trình “Vườn ươm khoa học và công nghệ trẻ”, hướng tới phát triển đội ngũ nhà khoa học trẻ có năng lực nghiên cứu độc lập, hội nhập quốc tế và đủ khả năng tham gia giải quyết các bài toán chiến lược của Thành phố.

Theo phân công, Sở Khoa học và Công nghệ TP HCM là cơ quan chủ trì, đầu mối điều phối chung chương trình; chịu trách nhiệm xây dựng kế hoạch triển khai hằng năm và trung hạn, hướng dẫn tổ chức thực hiện các nhiệm vụ khoa học và công nghệ, đồng thời tổng hợp nhu cầu đặt hàng, đề xuất tài trợ từ các sở, ngành, địa phương, trường viện và doanh nghiệp.

Nguyễn Tuyết