TP.HCM khẳng định vai trò trong phát triển đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, tạo nền tảng tăng tốc năm 2026

TP.HCM đang đẩy mạnh triển khai các chương trình lớn về khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số với yêu cầu ngày càng rõ về hiệu quả thực chất, gắn trách nhiệm và tối ưu nguồn lực. Trong bước chuyển đó của quý I/2026, Sở Khoa học và Công nghệ (KH&CN) TP.HCM tiếp tục giữ vai trò nòng cốt trong tham mưu thể chế, góp phần đưa nhiều định hướng đi vào vận hành cụ thể, tạo nền tảng cho giai đoạn tăng tốc tiếp theo.

TP.HCM đang đẩy mạnh phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, tạo nền tảng cho giai đoạn tăng tốc trong thời gian tới.

Từ hoàn thiện thể chế đến vận hành thực chất hệ sinh thái đổi mới sáng tạo

Trong bức tranh điều hành chung quý I/2026, TP.HCM ghi nhận những chuyển động rõ nét trong tổ chức thực hiện nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội, nổi bật là việc đẩy nhanh các chương trình, đề án lớn về cải cách hành chính, chuyển đổi số và khoa học công nghệ, qua đó từng bước hình thành các động lực tăng trưởng mới. Trong quý I, Thành phố đã hoàn thành 16/44 nhiệm vụ Trung ương giao theo Nghị quyết 57 và 11/14 nhiệm vụ theo kế hoạch địa phương; các nhiệm vụ còn lại đều được triển khai đúng tiến độ, không phát sinh quá hạn.

Đáng chú ý, TP.HCM là địa phương đầu tiên ban hành đầy đủ Chiến lược phát triển dữ liệu số giai đoạn 2026-2030, tầm nhìn đến 2035. Năm 2026, Thành phố bố trí hơn 12.700 tỷ đồng cho lĩnh vực khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, chiếm khoảng 4,16% tổng chi ngân sách.

Trên nền tảng đó, Sở KH&CN TP.HCM tiếp tục khẳng định vai trò nòng cốt trong việc đề xuất, hoàn thiện cơ chế chính sách, đồng thời giữ vị trí đầu mối tổ chức thực hiện các nội dung then chốt gắn với phát triển hệ sinh thái đổi mới sáng tạo, công nghệ chiến lược, hạ tầng dữ liệu và kinh tế số của Thành phố.

Riêng trong quý I/2026, Sở tập trung hoàn thiện các nền tảng thể chế, song song với việc thúc đẩy triển khai các đề án, chương trình trọng điểm, góp phần tạo đà lan tỏa cho phát triển trung và dài hạn; đồng thời chủ động tham gia và phối hợp thực hiện các nhiệm vụ trọng tâm theo phân công của UBND Thành phố.

Từ đầu mối tham mưu của Sở, nhiều quyết định và kế hoạch quan trọng đã được hình thành hoặc thúc đẩy, như thành lập Quỹ đầu tư mạo hiểm TP.HCM, phê duyệt Đề án Đô thị Khoa học công nghệ, triển khai mạng lưới trung tâm đổi mới sáng tạo, thí điểm thương mại hóa kết quả nghiên cứu, tài sản trí tuệ, ban hành Khung kiến trúc số và tiếp tục triển khai các chính sách thu hút chuyên gia, nhà khoa học…

Ở góc độ kết quả triển khai thực chất, quý I chứng kiến nhiều chỉ dấu tích cực của lĩnh vực do Sở phụ trách. Thành phố đã triển khai Đề án thí điểm thương mại hóa với 54 sản phẩm công nghệ, tổng vốn hơn 500 tỷ đồng, trong đó trên 50% là nguồn ngoài ngân sách. Sàn giao dịch công nghệ phiên bản mới được đưa vào vận hành, kết nối với 50 tập đoàn lớn, gần 2.000 doanh nghiệp SME, 350 doanh nghiệp công nghệ cao và hơn 3.000 sản phẩm công nghệ cao; bước đầu đã có 17 hợp đồng được ký kết với tổng giá trị khoảng 22 tỷ đồng. Những con số này cho thấy hoạt động khoa học công nghệ tại TP.HCM đang được kéo gần hơn với thị trường, thay vì chỉ dừng ở nghiên cứu hoặc hỗ trợ hành chính.

Lãnh đạo Sở KH&CN TP.HCM, UBND TP.HCM và Cục Đổi mới sáng tạo tham quan gian hàng tại sự kiện ra mắt Sàn giao dịch công nghệ TP.HCM phiên bản mới ngày 20/3/2026.

Cùng với đó, hệ sinh thái khởi nghiệp sáng tạo của Thành phố tiếp tục giữ vị thế Top 5 Đông Nam Á, Top 110 toàn cầu, quy mô ước đạt 7 - 7,5 tỷ USD, chiếm khoảng 44% vốn startup cả nước. Thành phố hiện có khoảng 60 - 70 tổ chức hỗ trợ khởi nghiệp và khoảng 100 quỹ đầu tư mạo hiểm.

Việc hình thành Quỹ đầu tư mạo hiểm TP.HCM với quy mô 500 tỷ đồng là bước đi đáng chú ý, thể hiện nỗ lực chủ động tạo nguồn lực tài chính cho hệ sinh thái đổi mới sáng tạo ngay từ cấp địa phương.

Lễ công bố thành lập Công ty Cổ phần Quỹ đầu tư mạo hiểm TP.HCM, ngày 17/4/2026.

Trong lĩnh vực công nghệ chiến lược, Sở cũng để lại dấu ấn tham mưu khá rõ. TP.HCM đã xác định 09 nhóm công nghệ và 26 nhóm sản phẩm ưu tiên, tập trung vào các lĩnh vực như AI, dữ liệu lớn, robot, UAV/IoT và hạ tầng số. Thành phố đã tiếp nhận 18 đề xuất nhiệm vụ khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo liên quan đến các lĩnh vực trọng điểm này.

Cụ thể, có 06 tổ chức đủ điều kiện đăng ký tham gia Trung tâm nghiên cứu đạt chuẩn quốc tế (CoE), trong đó 02 tổ chức với 03 chương trình khoa học và công nghệ tổng kinh phí dự kiến gần 300 tỷ đồng đã được phê duyệt đủ điều kiện tham gia đề án. Việc thử nghiệm thành công giao hàng tuyến biển Cần Giờ - Vũng Tàu bằng phương tiện bay không người lái cũng cho thấy định hướng công nghệ chiến lược của Thành phố đang từng bước đi vào ứng dụng thực tiễn.

Triển khai tuyến giao hàng bưu chính bằng thiết bị bay không người lái (UAV) Cần Giờ - Vũng Tàu, ngày 12/2/2026.

Về chuyển đổi số, kết quả quý I cho thấy quy mô đầu tư và mức độ triển khai đã vượt khỏi phạm vi thử nghiệm. Tổng kinh phí đầu tư, hoàn thiện hạ tầng công nghệ thông tin đạt hơn 2.937 tỷ đồng; tỷ lệ phủ sóng 5G đạt 95%; cáp quang băng rộng đã phủ đến 100% khu phố, ấp. Thành phố xử lý hơn 40.600 văn bản điện tử, đạt tỷ lệ 93,74%; nền tảng chính quyền số đã triển khai đến 168 phường, xã, đặc khu với hơn 4.600 tài khoản sử dụng.

Hạ tầng viễn thông và công nghệ 5G được triển khai rộng, góp phần thúc đẩy chuyển đổi số tại TP.HCM. (Ảnh: TTXVN)

Bên cạnh kết quả đạt được, việc xây dựng, kết nối và khai thác dữ liệu vẫn còn những hạn chế nhất định, như tình trạng phân tán, thiếu liên thông giữa các hệ thống, đòi hỏi tiếp tục được khắc phục trong thời gian tới.

Từ thực tiễn triển khai trong quý I/2026, nhiều nhiệm vụ do Sở chủ trì đã được triển khai đúng tiến độ, tiêu biểu như Đề án xây dựng mới một số khu công nghệ thông tin tập trung, Chương trình thúc đẩy phát triển kinh tế số giai đoạn 2026 - 2030 và Kế hoạch triển khai Nghị quyết số 57-NQ/TW năm 2026; Chương trình chuyển đổi số Thành phố giai đoạn 2026 - 2030… Những kết quả này không chỉ bảo đảm tiến độ theo yêu cầu, mà còn góp phần hình thành các nền tảng quan trọng cho phát triển khoa học, công nghệ và chuyển đổi số của Thành phố.

Bên cạnh đó, một số nhiệm vụ quan trọng vẫn đang được tiếp tục hoàn thiện như: Kế hoạch thúc đẩy phát triển công nghệ chiến lược và sản phẩm công nghệ chiến lược, Đề án xây dựng các chính sách đột phá nhằm xây dựng thương hiệu doanh nghiệp mang tầm quốc gia và toàn cầu; Chương trình nghiên cứu khoa học - phát triển công nghệ và nâng cao tiềm lực khoa học công nghệ trên địa bàn Thành phố giai đoạn 2026 - 2030…

Tăng tốc triển khai các nhiệm vụ trọng tâm trong quý II/2026

Bước sang quý II/2026, Sở KH&CN TP.HCM đứng trước khối lượng nhiệm vụ lớn, với các trọng tâm, trọng điểm được xác định rõ. Trong đó, Sở giữ vai trò chủ trì triển khai nhiều đề án then chốt như Trung tâm đổi mới sáng tạo quốc tế, Sàn giao dịch công nghệ, chương trình thương mại hóa kết quả nghiên cứu và tài sản trí tuệ, Đề án CoE, thu hút chuyên gia, phát triển không gian đổi mới sáng tạo và thúc đẩy liên kết “3 nhà”.

Sở cũng được giao tiếp tục điều phối chuyển đổi số, theo dõi các nền tảng số, cơ sở dữ liệu, tham mưu đo lường kinh tế số và tổ chức SEMIExpo Viet Nam 2026.

Theo định hướng của Thành phố, việc triển khai trong thời gian tới phải bảo đảm rõ người, rõ việc, rõ tiến độ, rõ sản phẩm và gắn với trách nhiệm người đứng đầu.

Quý I/2026 không chỉ ghi nhận kết quả bước đầu, mà còn tạo nền tảng về thể chế, hạ tầng và dữ liệu cho giai đoạn tăng tốc tiếp theo. Qua đó, Sở KH&CN từng bước khẳng định vai trò kiến tạo hệ sinh thái, kết nối chính sách với thị trường, góp phần thúc đẩy phát triển TP.HCM trong kỷ nguyên kinh tế số và đổi mới sáng tạo.

Nguyễn Tuyết