Thúc đẩy chuyển đổi số từ cấp cơ sở, tạo động lực phát triển kinh tế số

Chiều 01/10, trong khuôn khổ chuỗi sự kiện iTECH Expo 2026, Sở Khoa học và Công nghệ TP. Hồ Chí Minh phối hợp với Hội Tin học (HCA) tổ chức Hội thảo “Thúc đẩy phát triển Kinh tế số và Xã hội số”.

Hội thảo tập trung vào những giải pháp thúc đẩy chuyển đổi số tại cấp cơ sở, đồng thời giới thiệu các chính sách, nền tảng và giải pháp nhằm hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa, hộ kinh doanh tiếp cận công nghệ thuận lợi hơn.

Theo ông Nguyễn Hữu Yên, Phó Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ, TP. Hồ Chí Minh đang bước vào giai đoạn phát triển mới với định hướng chuyển đổi mô hình tăng trưởng kinh tế từ chiều rộng sang chiều sâu, lấy khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số làm động lực cốt lõi. Với quy mô GRDP khoảng 1,4 triệu tỷ đồng, Thành phố đứng trước yêu cầu nâng cao năng suất nhân tố tổng hợp (TFP) và mở rộng không gian phát triển mới.

Ông Nguyễn Hữu Yên, Phó Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ, phát biểu tại hội thảo 

Chương trình thúc đẩy phát triển kinh tế số giai đoạn 2026-2030 của Thành phố đặt mục tiêu kinh tế số đóng góp 30-40% GRDP vào năm 2030. Theo định hướng, ba trụ cột kinh tế số sẽ được triển khai đồng bộ: phát triển kinh tế số ICT lõi, tập trung vào công nghiệp vi mạch bán dẫn, trí tuệ nhân tạo (AI), điện toán đám mây và mở rộng các khu công nghệ số tập trung; phát triển kinh tế số nền tảng, trọng tâm là xây dựng Sàn giao dịch dữ liệu Thành phố, tích hợp các nền tảng dùng chung và phát triển các mô hình kinh tế chia sẻ; thúc đẩy kinh tế số ngành, lĩnh vực, ưu tiên số hóa các ngành chủ lực như thương mại điện tử, logistics thông minh, tài chính số, du lịch số, y tế và giáo dục.

Tại hội thảo, các ý kiến cho rằng, chuyển đổi số tại các cơ quan nhà nước, tập đoàn và doanh nghiệp lớn đã đạt nhiều kết quả tích cực. Tuy nhiên, ở khu vực cơ sở, đặc biệt là doanh nghiệp nhỏ và vừa, hộ kinh doanh, quá trình này vẫn gặp không ít khó khăn về nguồn lực, chi phí đầu tư và khả năng lựa chọn giải pháp phù hợp.

Quang cảnh hội thảo

Theo ông Trần Anh Tuấn, Phó Chủ tịch Hội Tin học TP. Hồ Chí Minh, phần lớn doanh nghiệp nhỏ và vừa còn e ngại chuyển đổi số do thiếu kinh nghiệm và chi phí đầu tư ban đầu tương đối cao. Do đó, chính quyền địa phương và các hiệp hội doanh nghiệp có vai trò quan trọng trong dẫn dắt, kết nối doanh nghiệp với các đơn vị công nghệ, lựa chọn giải pháp phù hợp với nhu cầu thực tế. Chuyển đổi số tại xã, phường cũng cần bắt đầu từ nhu cầu thực tế, có thể triển khai thử nghiệm trước khi nhân rộng.

Một trong những nội dung được quan tâm tại hội thảo là làm thế nào để các giải pháp số trở nên dễ tiếp cận đối với nhóm doanh nghiệp và hộ kinh doanh có nguồn lực hạn chế.

Trong lĩnh vực tài chính, đại diện Techcombank giới thiệu các giải pháp thanh toán và tín dụng dành cho doanh nghiệp. MISA giới thiệu nền tảng quản trị tích hợp, hỗ trợ bán hàng, xuất hóa đơn điện tử, kê khai và nộp thuế trên thiết bị di động. MobiFone trình bày giải pháp hợp đồng điện tử, hóa đơn điện tử và các lớp hỗ trợ giao dịch, dữ liệu, pháp lý và bảo mật. Trong khi đó, VNPT giới thiệu chữ ký số từ xa SmartCA và giải pháp Mobile Money, hướng tới mở rộng khả năng tiếp cận thanh toán số, kể cả tại những khu vực mà người dùng chưa có điều kiện sử dụng internet hoặc điện thoại thông minh.

Đại biểu dự hội thảo

Cùng với giải pháp công nghệ, các chính sách hỗ trợ được xem là một yếu tố quan trọng để giảm chi phí ban đầu và tạo điều kiện cho doanh nghiệp bắt đầu quá trình chuyển đổi số.

Ông Nguyễn Hữu Yên cho biết, Thành phố đang triển khai hỗ trợ 200 doanh nghiệp nhỏ và vừa để thí điểm chuyển đổi số toàn diện, các doanh nghiệp này sẽ trở thành những mô hình thực tế để chia sẻ kinh nghiệm và nhân rộng.

Bên cạnh đó, theo Nghị quyết 22/2026/NQ-HĐND, doanh nghiệp nhỏ và vừa có thể được hỗ trợ 50% chi phí mua, thuê giải pháp chuyển đổi số, tư vấn quản lý, bảo hộ sở hữu trí tuệ và chuyển giao công nghệ, với mức hỗ trợ tối đa 170 triệu đồng/hợp đồng/năm. Sàn Giao dịch Công nghệ TP. Hồ Chí Minh cũng là một kênh kết nối các giải pháp công nghệ với doanh nghiệp, hỗ trợ quảng bá và kết nối giao dịch.

Phần trao đổi, thảo luận tại hội thảo

Thành phố cũng cam kết hỗ trợ 100% doanh nghiệp nhỏ và vừa, hộ kinh doanh thực hiện chuyển đổi số và áp dụng Bộ chỉ số đánh giá mức độ trưởng thành số (DBI). Đồng thời, tập trung mở rộng phủ sóng mạng 5G/6G, triển khai Đề án Bản sao số (Digital Twin), phổ cập kỹ năng số cho người dân thông qua phong trào Bình dân học vụ số…

Sở Khoa học và Công nghệ đang khẩn trương tham mưu xây dựng Quy chế thử nghiệm có kiểm soát (Sandbox) đối với các dịch vụ số và mô hình kinh doanh mới, đồng thời thiết lập “Luồng xanh hành chính” nhằm cắt giảm thủ tục, thu hút các dòng vốn đầu tư công nghệ cao vào Thành phố.

Đối với khu vực hộ kinh doanh, Sở Khoa học và Công nghệ khuyến khích các bộ giải pháp số trọn gói (kết hợp phần mềm quản lý, hóa đơn điện tử, chữ ký số và thanh toán không dùng tiền mặt) phục vụ hơn 400.000 hộ kinh doanh trên địa bàn. Cách tiếp cận này nhằm giảm sự phân mảnh khi hộ kinh doanh phải tìm kiếm và sử dụng nhiều dịch vụ riêng lẻ, đồng thời tạo điều kiện để các giải pháp số được triển khai đồng bộ hơn.

Lam Vân